19 grudnia 2005 (nr 245)
IS. STAWKI VAT
Czy można korzystać z ulgi budowlanej przy nowej inwestycji
W 1998 r. zawarłam umowę przedwstępną na kupno mieszkania własnościowego spółdzielczego. W 1999 r. je otrzymałam. W 2000 i 2001 r. korzystałam z dużej ulgi budowlanej. W 2004 r. w kwietniu zawarłam kolejną umowę przedwstępną na kupno mieszkania od dewelopera. We wrześniu 2004 r. sprzedałam poprzednie mieszkanie składając oświadczenie w urzędzie skarbowym, że pieniądze z pierwszego mieszkania przeznaczam na drugie mieszkanie. W związku z tym nie musiałam zapłacić podatku dochodowego. Czy z tytułu praw nabytych mogę dalej korzystać z dużej ulgi budowlanej na to drugie mieszkanie?
Nie. Przepisy przewidywały możliwość kontynuacji ulgi do końca 2004 r. i tylko w stosunku do jednej inwestycji.
Zbigniew Błaszczyk, doradca podatkowy spółki doradztwa podatkowego GRNB PARTNER z Mikołowa
Stan faktyczny przedstawiony przez czytelniczkę nie jest precyzyjny. Przyjmijmy, że mieści się on w prawie do zmniejszenia podatku dochodowego na podstawie artykułu 27a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.) w brzmieniu z lat 1998-2001. Zgodnie z tym przepisem podatek dochodowy od osób, o których mowa w art. 3 ust. 1, obliczony zgodnie z art. 27, zmniejsza się na zasadach określonych w ust. 2-17, jeżeli w roku podatkowym podatnik: poniósł wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe. Odliczeniu podlegały wydatki przeznaczone na: wkład budowlany lub mieszkaniowy do spółdzielni mieszkaniowej, zakup nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej.
Własne potrzeby mieszkaniowe nie są ograniczone do jednego mieszkania, mało tego zmieniają się. Znaczy to tyle, że poprawa naszego statusu materialnego, powiększenie się rodziny czy tylko niczym nieskrępowana wola pozwalają kształtować swobodnie potrzeby mieszkaniowe. I podobnie było z prawem do korzystania z tzw. dużej ulgi budowlanej. Było w tym przypadku oznacza okres do końca 2001 r., bowiem ustawa z dnia 21 listopada 2001 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne obowiązująca od początku 2002 r. zmieniła tę swobodę. Mianowicie zgodnie z art. 4 tej ustawy podatnikom, którzy w latach 1997-2001 nabyli prawo do odliczania od podatku wydatków poniesionych na cele określone w art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. a) -f) ustawy o PIT w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2002 r., przysługuje, na zasadach określonych w tej ustawie, prawo do odliczania od podatku dalszych wydatków na kontynuację danej inwestycji poniesionych od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. Ponieważ ustawodawca posłużył się sformułowaniem "danej inwestycji", wyklucza to możliwość stosowania praw nabytych w przypadku jakiejkolwiek innej inwestycji tego samego podatnika. Ustawodawca wyraźnie określił zakres praw nabytych i prawdę mówiąc w pewien sposób je ograniczył. Poprzedni (sprzed 1 stycznia 2002 r.) stan prawny nie limitował potrzeb mieszkaniowych do jednej inwestycji, co mogłoby przysporzyć kłopotu, gdyby jeden podatnik korzystał jednocześnie z odliczeń dla dwóch inwestycji.
Warto w tym miejscu przytoczyć fragment pisma Ministerstwa Finansów z dnia 11 marca 2005 r. (nr PB5/KD-033-18-233/05), zgodnie z którym na podstawie art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2002 r., odliczeniu od podatku podlegały poniesione przez podatnika w roku podatkowym wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na zakup nowo wybudowanego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku od gminy albo od osoby, która wybudowała ten budynek w wykonywaniu działalności gospodarczej. W związku z likwidacją z dniem 31 grudnia 2001 r. tzw. dużej ulgi mieszkaniowej, w ramach której podatnikom przysługiwało odliczenie od podatku m.in. z tytułu omawianych wydatków, ustawodawca zagwarantował prawa nabyte do kontynuowania odliczeń z tytułu dalszych wydatków ponoszonych na tę samą inwestycję w latach 2002-2004.
Ewentualne skorzystanie z ulgi przy takim stanowisku ministerstwa wiąże się z dużym ryzykiem. Zawsze jednak zostaje możliwość opłacenia podatku i złożenie wniosku o stwierdzenie nadpłaty, przy czym pamiętać należy o dołączeniu skorygowanej do żądanego stanu deklaracji podatkowej.
Not. EM
